Arts & Culture Featured Lifestyle People

ขนมเต่าสีแดงแห่งความกตัญญู สู่ความเป็นสิริมงคล

ขนมเต่าสีแดง

“งานผ้อต่อ”เป็นงานบุญซึ่งเป็นที่รู้จักกันดีของชาวภูเก็ต จัดขึ้นทุกปีบริเวณศาลเจ้าผ้อต่อก๊งบ้านบางเหนียว ภายในงานมีการขายสินค้าและอาหารมากมาย ตลอดถึงการแสดงบนเวที วงดนตรีจากคณะต่างๆ รวมถึงมหรสพ

สิ่งแรกของงานผ้อต่อที่ทุกคนนึกถึงนั่นก็คือ “ขนมเต่าสีแดง” (อั่งกู๊) ซึ่งถือได้ว่าเป็นสัญลักษณ์ของงานนี้และมักมีให้เห็นหรือมีขายในช่วงเทศกาลนี้เท่านั้น โดยชาวบ้านบริเวณศาลเจ้าผ้อต่อก๊งจะมาตั้งโตีะขายของและขนมเต่าหน้าบ้านของตนเอง ซึ่งถือว่าย่านบางเหนียวมีขนมเต่าขายมากที่สุดในช่วงเทศกาลนี้

คุณเบญจพร เภาจินดา หรือคุณเบญ ชาวบ้านในชุมชนบ้านบางเหนียว ซึ่งได้รับความรู้และฝึกฝนการทำขนมเต่ามาจากญาติผู้ใหญ่ ซึ่งทำขายมาแล้วหลายปีและเราก็ได้มีโอกาสพูดคุยกับคุณเบญถึงที่มาของขนมเต่าและการทำขนมเต่ากันค่ะ

คุณเบญจพร เภาจินดา
คุณเบญจพร เภาจินดา

ขนมเต่ากับงานผ้อต่อมาเกี่ยวข้องกันอย่างไร

“ผ้อต่อ” เป็นคำเรียกของชาวภูเก็ต คือวันสารทจีน ซึ่งเป็นเดือนที่ลูกหลานอุทิศส่วนบุญส่วนกุศลให้กับผู้ที่ล่วงลับไปแล้ว โดยเป็นประเพณีที่ชาวไทยเชื้อสายจีนในจังหวัดภูเก็ตปฏิบัติสืบทอดต่อกันมาตั้งแต่ในอดีตจนถึงปัจจุบัน ซึ่งมีขึ้นแรม ๑๕ ค่ำ เดือน ๗ ของทุกๆปี ตามปฏิทินของจีนหรือประมาณเดือน ๙ ของไทย โดยชาวจีนเชื่อกันว่าเป็นเดือนที่วิญญาณถูกปลดปล่อยเพื่อให้กลับมาเยียมเยียนลูกหลาน จึงได้มีการจัดอาหารคาวหวานตั้งโต๊ะเซ่นไหว้เหล่าวิญญาณบรรพบุรุษ ซึ่งคล้ายๆ กับการทำบุญเดือนสิบของชาวภาคใต้นั่นเอง

และที่ขาดไม่ได้ของงานผ้อต่อก็คือ “ขนมเต่า” สีแดงๆ โดยมีความเชื่อว่า กวนอิมไต่สือหรือองค์ผ้อต่อก๊ง หนึ่งของเจ้าแม่กวนอิมที่มีหน้าที่ปราบเหล่าวิญญาณและโปรดสัตว์ในนรกรวมถึงตามเหล่าวิญญาณที่ยังไม่ยอมกลับภพภูมิ ซึ่งมีเต่าเป็นพาหนะ และตรงกับชาวจีนที่มีความเชื่อว่าเต่าเป็นสัตว์นำโชค อายุยืนยาว แข็งแรง และสีแดงเป็นสีมงคลจึงนิยมทำขนมเต่าให้เป็นสีแดง

กว่าจะเป็นรูปร่างเต่า

ขนมเต่ามีรสชาดหวาน หนึบ เพราะทำด้วยแป้งข้าวสาลีหรือแป้งขนมโก๋ ขนมที่ชาวภูเก็ตรู้จักกันดี นำมาผสมกับน้ำตาลแล้วนำมานวดเข้าด้วยกัน แต่หากเป็นจำนวนมากจะใช้เครื่องตี จากนั้นนำมาปั้นเป็นรูปเต่าซึ่งขนาดของตัวเต่าจะขึ้นอยู่กับลูกค้าว่าต้องการขนาดไหน แล้วนำสีแดงสีผสมอาหารมาทาให้สวยงาม พร้อมทั้งสลักชื่อและคำต่างๆตามที่ลูกค้าสั่งมา

แต่หากเป็นที่ร้านทำขายทั่วไปก็จะสลักคำต่างๆไว้ให้แล้ว ลูกค้าสามารถซื้อไปทำบุญได้เลย เช่นคำว่า นำโชค สุขภาพแข็งแรง โชคดี มั่งมีศรีสุข ร่ำรวยเงินทอง เป็นต้น

และปัจจุบันได้ดัดแปลงขนมเต่าให้มีแบบเพิ่มเติมโดยทำจากข้าวเหนียว ซึ่งจะมีลักษณะคล้ายกับข้าวเหนียวแก้ว เพียงเปลี่ยนมาเป็นสีแดง แต่ราคาจะแพงกว่าขนมเต่าที่เป็นแป้งนิดหน่อย เพราะวัตถุดิบที่ใช้ผสมมีราคาสูง เช่น น้ำกะทิ

ขนมเต่าสีแดง

ขนาดและราคา

ขนมเราจะมีหลายราคาซึ่งจะเป็นไปตามขนาด โดยเริ่มตั้งแต่ตัวเล็กสุดราคา 50 บาท ใหญ่จากขนาดเล็ก 100 และขนาดกลาง 300 -500 บาท

ปริมาณการทำแต่ละวัน

ปกติเราไม่ได้ทำขนมเต่าขายเป็นอาชีพ แต่หากใครสั่งก็จะรับทำและจะทำเยอะในช่วงเทศกาลนี้เท่านั้น หากเป็นช่วงเทศกาลจะทำประมาณวันละ 100 ตัว และบางวันสูงถึง 200-300 ตัว ต้องใช้ปริมาณคนเยอะพอสมควร เพื่อให้ทันการมารับขนมของลูกค้า ซึ่งหากใครสนใจสามารถติดต่อมายังเบอร์นี้ได้เลยค่ะ 080-6982900

การทำบุญด้วยขนมเต่า

นอกจากอาหารคาวหวานและผลไม้แล้ว ขนมเต่าสีแดงเป็นสิ่งที่ขาดไม่ได้เมื่อทำการบวงสรวงดวงวิญญาณบรรพบุรุษ และคนส่วนใหญ่มักนำขนมเต่ามาขอพรในศาลเจ้าเมื่อเสร็จพิธีแล้วบางคนอาจนำกลับไปให้ลูกหลานทานที่บ้านเพราะมีความเชื่อว่าเป็นสิริมงคล หรือบางคนก็วางไว้ที่ศาลเจ้าเลย คุณเบญกล่าว

ประเพณีผ้อต่อถือว่าเป็นการแสดงออกถึงความกตัญญูของลูกหลานที่มีต่อบรรพบุรุษ และเป็นการทำบุญสร้างความเป็นสิริมงคลแก่ตนเองและครอบครัว ใครที่สนใจอยากได้ขนมเต่าสวยๆไปทำบุญในงานผ้อต่อสามารถติดต่อคุณเบญจพรได้นะคะ และหากใครที่ยังไม่ได้ไปเที่ยวงานหรือทำบุญที่ศาลเจ้าผ้อต่อก๊งยังสามารถไปได้งานจัดจนถึงวันเสาร์ที่ 15 กันยายนนี้ค่ะ

 

เรื่อง – วรรณฤดี ดวงเกิด

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.